Portekiz geri dönüş yasası için Anayasa Mahkemesi 28 Ağustos 2026’da ön denetim kararını verdi ve Cumhurbaşkanı António José Seguro’nun incelemeye gönderdiği 11 hükmü anayasaya aykırı bulmadı. Metin henüz yürürlükte değil; Cumhurbaşkanının önünde ve siyasi veto ya da promulgasyon kararı bekleniyor.

Portekiz’de hükümetin göç, iltica ve zorunlu geri dönüş kurallarını sertleştiren yeni düzenlemesi Anayasa Mahkemesi aşamasını geçti. Portekiz Anayasa Mahkemesinin 736/2026 sayılı kararına ilişkin resmî duyurusunda, Cumhurbaşkanı António José Seguro’nun ön denetime gönderdiği 11 hüküm için anayasaya aykırılık kararı verilmediği açıklandı. Karar 28 Ağustos 2026’da ve oybirliğiyle alındı.

Yasa henüz yürürlükte değil

Mahkeme kararı düzenlemeyi otomatik olarak yürürlüğe sokmuyor. Portekiz’de önleyici anayasa denetimi hukuki engeli inceleyen bir aşama; metnin yürürlüğe girmesi için Cumhurbaşkanlığı sürecinin tamamlanması gerekiyor. ECO’nun 30 Ağustos tarihli değerlendirmesine göre dosya yeniden Cumhurbaşkanının önünde. Seguro metni yayımlayıp yürürlük sürecini başlatabilir veya hukuki denetimden geçmiş olmasına rağmen siyasi veto yetkisini kullanabilir.

360 gün olağan süre değil, azami tavan

En ağır tartışmalardan biri zorla geri gönderme sürecindeki idari gözaltı süresi. Metinde 180 günlük süre öngörülüyor; yabancının iş birliği yapmaması veya üçüncü ülkelerden belge teminindeki gecikme gibi koşullarda 180 gün daha uzatma mümkün olabiliyor. Böylece üst sınır 360 güne çıkıyor. Mahkeme, 360 günün normal gözaltı süresi değil mutlak azami sınır olduğunu, özgürlükten yoksun bırakmanın yalnız geri gönderme için gerekli olduğu süre boyunca devam edebileceğini değerlendirdi. Geçici yerleştirme merkezindeki gözaltı için yargı kararı veya 48 saat içinde hâkim denetimi gerekiyor. Daha hafif tedbirler yeterliyse gözaltının bunlarla değiştirilmesi de düzenlemenin değerlendirilmesinde yer aldı. ECO’nun karar günü yayımladığı haberde de Mahkemenin 11 hüküm için oybirliğiyle “anayasaya aykırılık yönünde karar vermediği” aktarıldı.

Çocuklar ve aile birliği hükümleri de incelendi

Cumhurbaşkanının başvurusunda Portekiz vatandaşı küçük çocukları bulunan yabancıların sınır dışı edilmesi, ebeveyn ile çocuğun ayrılması riski, refakatsiz küçüklerin istisnai gözaltısı ve iltica başvurularında sınırdaki bekleme süreleri de yer aldı. Mahkeme, çocukların gözaltınının genel bir kurala dönüşemeyeceği ve yalnız son çare olarak, bireysel değerlendirme ile uygulanabileceği yönündeki hukuki çerçeveyi dikkate aldı. Diário de Notícias kararın çocuklar, sınır dışı ve gözaltı başlıklarını ayrı ayrı inceleyen hükümlerini ayrıntılandırdı.

Yeni metin yürürlüğe girerse Portekiz’de düzensiz kalış, zorunlu geri dönüş, iltica ve bazı aile bağlantılı korumalar bakımından daha sert bir çerçeve oluşacak. Türk vatandaşları için sonuç kişinin oturum statüsüne, aile bağlarına ve dosyanın hangi prosedürde bulunduğuna göre değişecek. Anayasa Mahkemesinin kararı, yeni sınır dışı hükümlerinin bugün herkese uygulanmaya başladığı anlamına gelmiyor.

Transit Haber, Portekiz’deki göç ve oturum başlıklarında oturum kartı olmadan seyahat eden öğrencinin sınır dışı edilmesi vakasını, aile birleşimi randevularının yeniden açılmasını ve Avrupa’da oturum iptali ile sınır dışı kurallarını daha önce aktarmıştı.

Kaynak: Transit Haber: https://transithaber.com/portekiz-geri-donus-yasasi-anayasa-mahkemesi-2026/