- Göç Araştırmaları Vakfı -
- 16 Şubat 2026
Avrupa genelinde hak örgütleri, AB’nin ‘düzensiz göçmenlerin’ sınır dışı edilmesini artırmayı gerekçe gösteren yeni düzenleme teklifini reddetmesi çağrısında bulundu. Kuruluşlar, planın ABD’deki ICE uygulamalarına benzer bir ‘mekanizmaya dönüşebileceği uyarısında’, ‘gözetimi ve ırksal profillemeyi yaygınlaşabileceği’ uyarısında bulunuyor.
Avrupa genelinde 70’ten fazla hak örgütü, Avrupa Birliği’nin (AB) ‘düzensiz’ göçmenlerin sınır dışı edilmesini artırmayı hedefleyen yeni düzenleme teklifini reddetmesi çağrısında bulundu. Kuruluşlar, planın hayata geçmesi halinde gündelik yaşam alanlarının, kamu hizmetlerinin ve toplumsal ilişkilerin, ABD’deki Göçmenlik ve Gümrük Muhafaza Dairesi (ICE) uygulamalarına benzer bir göç denetçim mekanizmasına dönüşebileceği uyarısında bulundu.
‘Açık deniz merkezleri’
Avrupa Komisyonu, geçen mart ayında, AB’de kalma hakkı bulunmayan kişilerin sınırdışı edilme oranlarını yükseltmeyi amaçlayan teklifini açıklamıştı.
Teklif, iltica başvurusu reddedilen ya da vize süresini aşan kişilerin, AB dışındaki ülkelerde kurulabilecek ‘açık deniz merkezleri’ne gönderilmesini de olası seçenekler arasında sayıyor.
Henüz Avrupa Parlamentosu üyeleri tarafından kabul edilmesi gereken taslak düzenleme, 2024 Avrupa Parlamentosu seçimlerinde aşırı sağın güç kazanmasının ardından gündeme geldi.
‘Gözetimi ve ırksal profillemeyi yaygınlaşabilir’
Pazartesi günü yayımlanan ortak açıklamada 75 hak örgütü, planın kabul edilmesi halinde kıta genelinde göç baskınlarının ve gözetim uygulamalarının ‘genişleyip normalleşebileceğini’ ve ‘ırksal profilleme’yi artırabileceğini belirtti.
‘Avrupa, günah keçisi ilan etmenin tarihi olarak nereye varabileceğini biliyor’
Açıklamada, teklifin ‘ıırksallaştırılmış şüphe, ihbar, gözaltı ve sınır dışı etme üzerine kurulu cezalandırıcı bir sistemi pekiştireceği’ ifade edildi. “Avrupa, gözetim, günah keçisi ilan etme ve kontrol sistemlerinin tarihsel olarak nereye varabileceğini biliyor” denildi.
‘Mahkeme kararı olmadan ev araması’
Ortak açıklamada, taslak metnin kapsamının genişliğine dikkat çekildi. Buna göre polis, yargı kararı olmaksızın özel konutlarda ve ‘ilgili diğer mekanlarda belgesiz göçmen araması’ yapabilecek.
‘ICE benzeri baskınlar olabilir’
Uluslararası Belgesiz Göçmenlerle İşbirliği Platformu’ndan Michele LeVoy, bunun özel evlerde, kamusal alanlarda ve işyerlerinde “ICE benzeri baskınlara” yol açabileceğini söyledi. “ABD’de ICE uygulamalarına tepki gösterip Avrupa’da benzer pratikleri destekleyemeyiz” dedi.
Teklif ayrıca kamu hizmeti sağlayıcılarına, belgesiz göçmenleri bildirme yükümlülüğü getirebilir. Hak örgütlerine göre bu durum, insanların temel sağlık, eğitim ve sosyal hizmetlere erişmekten kaçınmasına yol açabilir.
‘Halk sağlığı krizi riski’
İnsani yardım kuruluşu Medecins du Monde, benzer uygulamaların sonuçlarının ABD’nin Minnesota eyaletinde görüldüğünü belirtti. Kuruluş, aylar süren göçmen operasyonlarının ardından kamu sağlık sisteminde kriz yaşandığını savundu.
Kuruluş adına konuşan Andrea Soler Eslava, “Hamile kadınlar, çocuklar ve kronik hastalığı olan kişiler, acil durumlarda ve hayatları risk altındayken bile temel sağlık hizmetlerine başvurmaktan kaçınıyor. Bu kabul edilemez ve ciddi halk sağlığı sorunlarına yol açabilir” dedi.
BM’den 19 sayfalık uyarı
Ocak ayı sonunda Birleşmiş Milletler’den 16 hak uzmanı, önerilen düzenlemeyle ilgili olarak AB’ye mektup gönderdi. 19 sayfalık mektupta, planın uluslararası insan hakları yükümlülüklerini ihlal edebileceğine dair bir düzineden fazla endişe sıralandı.
Uzmanlar ayrıca AB’nin motivasyonlarını da sorguladı. Mektupta, “Önerilen düzenlemenin, göçmenleri bazı yerel sorunlar için damgalamaktan kısmen etkilenmiş olabileceğinden endişe duyuyoruz. Göçmenlerin uzaklaştırılmasının bu sorunları çözeceği yönünde yanlış bir ima söz konusu” denildi.
Kaynak: Sputnik Türkçe